Stichting Building Balance en stro-isolatie

Stro-inblaasisolatie wordt steeds vaker gebruikt. Een belangrijke drijver voor deze beweging is Stichting Building Balance. Building Balance is vanuit de Nederlandse overheid aangewezen om de Nationale Aanpak Biobased Bouwen (NABB) vorm te gaan geven. Daarvoor is vanuit meerdere ministeries een budget samengebracht om de Nederlandse bouw te versnellen en om onze agro-industrie een nieuw verdienmodel te bieden. Lees meer over de stichting en de toepassing van stro-isolatie.

Het doel van de stichting

Het hoofddoel van Building Balance is om te groeien naar een circulaire en biobased bouweconomie. Om dit te realiseren werkt Building Balance nauw samen met de ministeries van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (BZK), Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit (LNV), Economische Zaken en Klimaat (EZK) en Infrastructuur en Waterstaat (I&W), evenals met de provincies Noord-Brabant en Zuid-Holland en de Rabobank. Door deze brede samenwerking wordt de volledige keten ontwikkeld en versterkt.

Dankzij een gezamenlijk budget van circa 200 miljoen euro zijn er momenteel ruim 90 professionals actief binnen Building Balance om deze transitie te versnellen. Zij richten zich op het opschalen van biobased productie, het ontwikkelen van ketens en het wegnemen van belemmeringen in de markt, zodat biobased bouwen de nieuwe standaard kan worden. De stichting heeft een focus op stro, omdat dit een lokaal beschikbare, hernieuwbare grondstof is met veel potentie voor grootschalige toepassing binnen de bouwsector.

Nauwelijks tot geen Nederlandse biobased stroproductie

Uit onderzoek van Building Balance is gebleken dat de productie van biobased materialen in Nederland niet of nauwelijks nog plaatsvindt. De meeste producenten van deze materialen bevinden zich buiten onze landsgrenzen en soms zelfs op andere continenten. De ambitie van Building Balance is dan ook om meer lokale ketens te ontwikkelen, zodat de transportbewegingen verder kunnen reduceren en de lokale economie wordt gestimuleerd. Dit initiatief laat zien hoe beperkingen, samen met financiële prikkels, de agro-industrie sturen richting een nieuw verdienmodel met focus op ‘van land tot pand’.

Binnen de Nederlandse grenzen is stro door binnenlandse graan- en gerstproductie lokaal als grondstof te verkrijgen. Dit steunen wij vanuit Warmteplan dan ook graag. Samen met Building Balance kunnen wij gecertificeerde stro inblazen voor onze klanten. Het is daarbij wel van groot belang dat dit op de juiste manier gebeurt. Denk aan een correcte verwerking, vochtbeheersing, brandveiligheid en het toepassen van de juiste isolatietechnieken om kwaliteit en duurzaamheid te waarborgen. Biobased bouwen is immers pas echt duurzaam wanneer de volledige keten lokaal en verantwoord is ingericht.

Vakgroep Strobouw

Warmteplan is net als een aantal voorlopers betrokken en lid van de Vakgroep Strobouw. Samen met de vakgroep en met Building Balance zet Warmteplan zich in om de kwaliteit van toepassing van stro te verbeteren en de mogelijkheden verder te vergroten. De grondstof speelt hierin een belangrijke rol: door te werken met lokaal en gecertificeerd stro kan de betrouwbaarheid en prestaties van het materiaal beter worden gewaarborgd. Daarnaast richt de vakgroep zich op kennisdeling, het ontwikkelen van richtlijnen en het professionaliseren van de keten, zodat stro-isolatie een volwaardig en breed toepasbaar alternatief wordt binnen de bouwsector.

Waarom is stro-isolatie nog niet populair?

Stro-isolatie wordt gemaakt van gedroogd stro, een bijproduct van de graanproductie. Dit stro wordt verhakseld en tot balen van circa 18 kg geperst en verpakt. Daarmee is het klaar voor gebruik als inblaas-isolatiemateriaal. Stro is een hernieuwbaar materiaal dat beperkt energie nodig heeft om te verwerken, wat het tot een milieuvriendelijke keuze maakt. Toch is stro een ondergewaardeerd isolatiemateriaal, onder andere door onbekendheid in de markt, terughoudendheid binnen de bouwsector en het ontbreken van standaardisatie en grootschalige productie.

Door zijn hoge massa beschermt stro uitstekend tegen warmte in de zomer en met zijn redelijke isolatiewaarde van gedeclareerde warmtegeleidingscoëfficiënt λd = 0,043 – 0,044(W/mK. Omdat stro een natuurproduct is dat vocht en kwaliteitsverschillen kent, mag er gerekend worden met een λc = 0,046(W/mK). Doordat cellulose een gestandaardiseerd product is, presteert dit aanzienlijk nog beter en mag daar met een λd = 0,037(W/mK) worden gerekend. We zetten de vier redenen op een rij waarom stro-isolatie, ondanks deze verschillen, in veel toepassingen een gelijkwaardig en duurzaam alternatief vormt.

Reden 1: Isolatiewaarde

Stro isoleert nog niet optimaal, waardoor de constructies dikker moeten worden dan met gebruikelijke biobased isolatie-oplossingen zoals minerale wollen, cellulose- of houtvezelisolatie. Denk bijvoorbeeld aan renovatieprojecten waarbij bijvoorbeeld met cellulose een bestaand dak met een gording van 15,5cm dik, een prachtige Rd = 4,2 m2K/W gerealiseerd wordt. Met stro wordt net aan een Rd = 3,5 m2K/W gehaald, wat stro een minder wenselijke toepassing maakt.

Reden 2: Gewicht

Doordat stro momenteel alleen nog maar wordt verhakseld, zijn de vezels van stro aanzienlijk minder veerkrachtig dan die van andere inblaas-isolatiematerialen. De vezels moeten daardoor zeer sterk in elkaar worden gedrukt om toch voldoende onder spanning te komen te staan. Dit resulteert in een hoge benodigde densiteit, wat direct gevolgen heeft voor het gewicht dat lokaal aan de constructie wordt toegepast. Doordat stro minder isoleert en twee keer zo zwaar is, is verzwaring van de constructie doorgaans nodig om het veilig te kunnen toepassen.

Reden 3: Verwerkingssnelheid

Stro dat wordt ingeblazen heeft gelukkig ook voordelen ten opzichte van het veel lichtere vlas. Stro wordt namelijk zo dicht mogelijk ingeblazen om te voorkomen dat het in de toekomst kan gaan zakken. Dit komt doordat het materiaal net als houtwol en cellulose geen bindmiddelen bevat om de biobased vezels aan elkaar te binden. Dit maakt stro dan ook tot een van de puurste isolatiematerialen dat nagenoeg volledig uit biobased grondstoffen bestaat. Bovendien wordt stro ingeblazen en vergt dit geen lastige verwerking of transport van isolatiedekens.

Helaas vraagt stro wel zoveel druk dat stro niet het gemakkelijkste isolatiemateriaal is om in te blazen. Deze klus vraagt om zorgvuldigheid, veel inblaasdruk (waar de constructie tegen bestand moet zijn) en een veilige controle van de ingeblazen hoeveelheid materiaal. Zonder deze basisingrediënten kan stro relatief makkelijk gaan inzakken wat uiteraard ongewenst is en tot thermische koudebruggen kan leiden. Warmteplan heeft met ruim 35 jaar ervaring gelukkig veel kennis en kunde om ook stro goed en hoogwaardig toe te passen.

Reden 4: Wel biobased, maar niet biologisch geteeld

Helaas vraagt stro van alle landbouwgewassen echter wel om bestrijding van onkruid. Daarmee is er nog behoorlijk wat discussie omtrent de aanwezigheid en gebruik van pesticiden. In Nederland wordt er nog geen biologisch geteelde stro verbouwd, maar hopelijk komt daar snel verandering in. In samenwerking met Building Balance, de vakgroep Strobouw, de ministeries en ketenpartners wordt gewerkt aan het verduurzamen van de teelt en het stimuleren van meer verantwoorde productiemethoden, zodat de milieu-impact verder kan worden beperkt en biobased bouwen een nog sterker en toekomstbestendig alternatief wordt.

Meer weten over stro-isolatie?

Wilt u meer weten over de toepassingen van stro-isolatie, bijvoorbeeld omdat u wilt weten of stro-isolatie of cellulose-isolatie beter is of omdat u zich afvraagt welk isolatiemateriaal het best bij uw project past? Neem dan gerust contact met ons op. Als specialist in cellulose- en houtvezel-isolatie, staan wij bij Warmteplan al sinds 1989 klaar om u te ondersteunen bij het verduurzamen van uw woning.

De waardering van www.warmteplan.nl bij WebwinkelKeur Reviews is 9.6/10 gebaseerd op 54 reviews.